Czytanie na dziś

Święty Ojciec Pio

SosnowiecFakty na YouTube


SosnowiecFakty na twitterze


SosnowiecFakty na Google

Święty Michał Archanioł

Święty Jan Paweł II

Ankieta
Czy poznamy prawdę o Katastrofie Smoleńskiej?

tak

nie

trudno powiedzieć


Zagłębiowscy Święci


Gloria TV


WikiZagłębie


Św. Jakub Apostoł

Nawigacja
     Strona główna
     Galeria zdjęć
     Szukaj
     Linki
     Kategorie
     Regulamin Komentarzy
     Akceptacja plików cookies

Zajrzyj tutaj













Ks. prof. Włodzimierz Sedlak

Matka Boża z Guadalupe


Sosnowiec miastem niepamięci?

Czy Sosnowiecki Umszlagplatz na osiedlu Rudna 1 kiedyś zostanie w końcu upamiętniony?! W przyszłym roku minie 70 lat od tamtych tragicznych wydarzeń!

W artykule "Umszlagplatz na osiedlu Rudna 1", opublikowanym 10 stycznia 2007r. w serwisie www.sosnowiecfakty.pl napisałem, w oparciu o źródła historyczne, że obecny Stadion im. Jana Ciszewskiego, należący do klubu Czarni Sosnowiec (dawniej stadion Unii) ma swoją tragiczną historię. Związaną jest ona z eksterminacją sosnowieckich Żydów w czasie II wojny światowej. 12 sierpnia 1942r. w ramach tzw. Wielkiej Deportacji zgromadzono tu 26 tys. sosnowieckich Żydów, obywateli naszego miasta, z których 8 tys. w ciągu kilku następnych dni trafiło bezpośrednio do komór gazowych obozu koncentracyjnego Auschwitz. Sądzę, że najwyższa pora, żeby w jakikolwiek sensowny sposób upamiętnić to miejsce.



Na początku bieżącego roku potwierdzenie tej informacji znalazłem w książce dr Aleksandry Namysło pt. "Zanim nadeszła zagłada", wydaną w 2009r. przez Instytut Pamięci Marodowej. Na stronie 118 napisała ona m.in, iż: Selekcje w Sosnowcu i Będzinie odbyły sie w dniu 12 sierpnia 1942 r. W Sosnowcu na boisku klubu sportowego "Unia" zgromadziło się 26 tys. osób (...) . Informację tę dr Namysło potwierdziła następnie w rozmowie telefonicznej w dniu 16 lutego br. oraz Michał Wencel z Muzuem w Sosnowcu w oparciu o informacje z dokumentów niemieckich.

Wersję tę wcześniej potwierdził również Adam Szydłowski z fundacji IONA, który w rozmowie ze mną pod koniec 2009r. powiedział, że na pewno chodzi o dawny Stadion Unii, czyli obecny stadion Czarnych Sosnowiec, a nie o stadion Włókniarza.

Przypomnijmy tekst sprzed ponad czterech lat.
Będzie o historii, tragicznej historii, zwiazanej z terenem dzisiejszego osiedla Rudna 1.

Sosnowiecki Umszlagplatz

Jest takie jedno miejsce na osiedlu Rudna 1 w Sosnowcu, które śmiało możemy nazwać sosnowieckim Umszlagplatzem, zachowując oczywiście właściwe proporcje. To obecny Stadion Czarnych, a przed II wojną światową Stadion Unii Sosnowiec.

Latem 1942 r. miały tutaj miejsce tragiczne wydarzenia. Otóż, 12 sierpnia 1942 r. urządzono tam punkt zborny niby w celu przeglądu i stemplowania dokumentów. Na godzinę siódmą rano na wezwanie Niemców musiała się stawić tam cała żydowska ludność miasta, około 26000 ludzi. Czy możecie sobie to wyobrazić? Środek lata, upał i to potworne zagęszczenie ludzi na niewielkim obszarze? Wtedy nikt się tym nie przejmował, bo Żydzi to nie byli dla Niemców ludzie. W wyniku selekcji, która przebiegała przez cały dzień, posegregowano zebranych na cztery grupy. Ofiary przeznaczone na "wysiedlenie" stłoczone zostały w opróżnionych domach przy ul. Targowej i Kołłątaja, gdzie czekały na transport do Oświęcimia. Akcja wysyłki zaczęła się 15 sierpnia i trwała do 18. Z 8000 ludzi wywiezionych w tych tragicznych dniach do obozu w Auschwitz - jak pisze Bogusław Ciepiela w książce Żydzi w Zagłębiu Dąbrowskim i okolicy, pozostały tylko popioły. Było to trzecie "wysiedlenie" Żydów Sosnowca, zwane później Wielką Deportacją. Zaczęła się ona na w stadionie, który istnieje do dziś, niedaleko od miejsca, w którym obecnie mieszkam, jakieś 200 metrów. Wtedy jeszcze nikt nie myślał, że będzie tutaj osiedle. Powstało jakieś 10-12 lat później.

25 września 2007r. miałem okazję zweryfikować te smutne, tragiczne informacje. W Będzinie odbyło się uroczyste otwarcie Domu Modlitwy Cukermanów z udziałem ambasadora państwa Izrael Davida Pelega. Wśród zaproszonych gości był Michał Sobelman, Rzecznik Prasowy Ambasady. Pan Michał jest rodowitym Sosnowiczaninem, urodził się naszym mieście w 1953 roku. Tutaj spędził dzieciństwo i młodość. W roku 1969 r. wyemigrował do Izraela. Michał Sobelman jest historykiem, publicystą, tłumaczem oraz scenarzysta kilkunastu filmów zrealizowanych w Polsce i w Izraelu. W latach 1981-92 pracował naukowo na Uniwersytecie Hebrajskim w Jerozolimie. W latach 1988-93 współpracował z jerozolimskim Instytutem Pamięci Yad Vashem. Począwszy od 1993 pełni funkcję rzecznika prasowego Ambasady Izraela w Warszawie. Miałem przyjemność go poznać. Jedną ze spraw, o które zapytałem, było miejsce Wielkiej Deportacji. Pan Michał odpowiedział, że chodzi o stadion Unii Sosnowiec. Zapytałem się, czy jest tego pewien, czy nie jest to jednak stadion Włókniarza na Starym Sosnowcu (obecnie Stadion Lekkoatletyczny MOSiR), o którym wcześniej napisał jeden z internautów.

Powiedział, że pamięta ten stadion. Leży on na przeciw kościoła. Tym samym uzyskaliśmy pewność, iż sosnowiecki Umszlagplatz jednak znajduje się na osiedlu Rudna 1. Sądzę, że warto to miejsce podobnie, jak inne miejsca związane z historią sosnowieckich Zydów, jakoś oznakować, upamiętnić. Przypominam o kamienicy cadyka Szlom Henoch Rabinowicza mieszkającego przed wojną przy ul. Targowej 12 czy o Synogodze przy ul. Dekerta. Być może należałoby też zastanowić się nad oznakowaniem przynajmniej na mapach turystycznych granic sosnowieckiego getta na Środuli. To są moje propozycje. Być może daleko idące, być może... Na pewno trzeba jak najszybciej pomyśleć by wzorem Będzina obchodzić w naszym mieście Dni Kultury Żydowskiej, a może połączyć siły i zorganizować wspólnie Zagłębiowskie Dni Kultury Żydowskiej. Pytałem o opinię Adama Szydłowskiego z Fundacji Jona, powiedział dlaczego nie!

Piotr Dudała, 10 stycznia 2007r.



W dniu 10 listopada 2010r., otrzymałem pismo Prezydenta Sosnowca Kazimierza Górskiego, będące odpowiedzią na dwa moje wnioski: z 18 września 2010r. w sprawie upamiętnienia ponad 20 letniego pobytu w naszym mieście cadyka radomszczańskiego Szlomo Henoch Rabinowicza (ul. Targowa 12) oraz z dnia 16 października w sprawie upamiętnienia miejsca koncentracji, a następnie deportacji części ludności żydowskiej miasta do obozu Auschwitz (Stadion im. J. Ciszewskiego). W piśmie tym Pan Prezydent informuje mnie, że dalsze działania związane z ufundowaniem tablic nastąpią po zajęciu stanowiska przez Gminę Wyznaniową Żydowską w Katowicach.
Od tamtej pory nic w tej sprawie się nie wydarzyło.





Autor: Piotr Dudała | 07/11/2011
Komentarze
#1 | PIB dnia 07.11.2011 13:39
Ale w końcu co na to gmina żydowska? Przecież Oni "nieco" inne zdanie dotyczące upamietniania wszystkiego co jest związane ze śmiercią.
Na jedne z ulic miasta stała stara buźnica, wiele lat odprawiano tam obrządek. Według naszych pojęć to miejsce swięte. Według ich pojęć jest chyba inaczej bo w miejscu ich swiątyni, funkcjonuje teraz targowisko. I to gminie nie przeszkadza?
Dodaj komentarz
Zaloguj się, aby móc dodać komentarz.
Oceny
Tylko zarejestrowani użytkownicy mogą oceniać zawartość strony

Zaloguj się lub zarejestruj, żeby móc zagłosować.

Brak ocen. Może czas dodać swoją?



Przenajświętsze Oblicze

Święty Brat Albert Chmielowski

Klub Gazety Polskiej w Sosnowcu

Wierszyna - Mała Polska na Syberii

Święty Szarbel Makhlouf

Starsze newsy

Arcybiskup Jan Cieplak

Kategorie newsów
     Rycerze Kolumba
     Wydarzenia
     Z ratusza
     Polityka
     Sport
     Gospodarka
     Kultura
     Rozrywka
     Z prasy, z netu
     Felietony Krzysztofa Korna
     Do redakcji

Rycerze Kolumba Sosnowiec

Chór Katedralny LUTNIA - Sosnowiec

Ks. Michael McGivney